Байъат Байъат ҳамма мусулмонларга фарздир. У ҳар бир эркак ва аёл мусулмоннинг ҳақ-ҳуқуқидир. Унинг фарз эканлигига кўплаб ҳадислар далилдир. Жумладан Ибн Умар ривоят қилган Росулуллоҳ с.а.в.нинг ушбу сўзлари:
«... وَمَنْ مَاتَ وَلَيْسَ فِي عُنُقِهِ بَيْعَةٌ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً» «… Кимки бўйнида байъат йўқ ҳолда ўлса жоҳилият ўлими билан ўлибди». Байъат мусулмонларнинг ҳақ-ҳуқуқи эканига келсак, бунга байъатнинг ўзи далолат қилиб турибди. Чунки байъат халифа томонидан мусулмонларга эмас, аксинча мусулмонлар томонидан халифага берилади. Мусулмонларнинг Росулуллоҳ с.а.в.га байъат берганлари саҳиҳ ҳадисларда собит бўлган. Масалан Бухорий Убода ибн Сомитдан шундай деганини ривоят қилди:
«بَايَعْنَا رَسُولَ اللَّهِ A عَلَى السَّمْعِ وَالطَّاعَةِ فِي الْمَنْشَطِ وَالْمَكْرَهِ وَأَنْ لاَ نُنَازِعَ الأَمْرَ أَهْلَهُ وَأَنْ نَقُومَ أَوْ نَقُولَ بِالْحَقِّ حَيْثُمَا كُنَّا لاَ نَخَافُ فِي اللَّهِ لَوْمَةَ لاَئِمٍ» «Биз Росулуллоҳ с.а.в.га хурсандчиликда ҳам, хафачиликда ҳам қулоқ солиб, итоат этишга, бошлиқликни эгасидан талашмасликка, қаерда бўлмайлик ҳақ ишни қилиш ва ҳақ сўзни айтишга, Аллоҳ йўлида ҳеч бир маломатчининг маломатидан қўрқмасликка байъат бердик». Бухорий Айюбдан, у Ҳафсадан, у Умму Атийядан ривоят қилади:
«بَايَعْنَا النَّبِيَّ A فَقَرَأَ عَلَيْنَا أَنْ لاَ يُشْرِكْنَ بِاللَّهِ شَيْئًا، وَنَهَانَا عَنِ النِّيَاحَةِ، فَقَبَضَتِ امْرَأَةٌ مِنَّا يَدَهَا فَقَالَتْ: فُلاَنَةٌ أَسْعَدَتْنِي، وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أُجْزِيَهَا، فَلَمْ يَقُلْ شَيْئًا فَذَهَبَتْ ثُمَّ رَجَعَتْ» «Биз Набий с.а.в.га байъат бердик. Бизга «мўминалар Аллоҳга бирон нарсани шерик қилмасинлар», оятини ўқиб бердилар ва бизни ниёҳа (ўликлар устида дод солиб
26-бет Бетлар:1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247
|